విశాఖపట్టణం, ఏప్రియల్ 28: ప్రపంచ ప్రసిద్ధ పూరీ జగన్నాథ రథయాత్రకు అంకురార్పణ జరుగుతోంది. రథ యాత్రను కళ్లారా చూసేందుకు కోట్లాది మంది భక్తులు ఎదురుచూస్తుంటే, ఆ రథాలను సిద్ధం చేసే పనిలో విశ్వకర్మ సేవకులు తమ భక్తిని, నైపుణ్యాన్ని రంగరిస్తున్నారు.అక్షయ తృతీయ నాడు రథ నిర్మాణ పనులు ప్రారంభమయ్యే ముందు, చందన యాత్రలో భాగంగా స్వామివారి ఉత్సవ విగ్రహాలు (మదనమోహన, రామ, కృష్ణులు) నరేంద్ర పుష్కరిణికి ఊరేగింపుగా వెళ్తాయి. అలా వెళ్లే దారిలో రాజభవనం (శ్రీనహర్) వద్ద ఆగి, రథాల తయారీకి ఉపయోగించే కలపకు శాస్త్రోక్తంగా పూజలు నిర్వహించారు. మరోవైపు శ్రీక్షేత్రంలోని 'రథఖల' వద్ద రథ నిర్మాణ పనులు ప్రస్తుతం అత్యంత కీలక దశకు చేరుకున్నాయి. రథ నిర్మాణ క్రతువులో భాగంగా ఏడవ రోజు నాటికి చక్రాల తయారీలో ప్రధానమైన 'తుంబాల' (Wheel Hubs) రూపకల్పన ప్రక్రియ శరవేగంగా సాగుతోంది.

రథ చక్రానికి ప్రాణం 'తుంబా'.. శిల్పకళా చాతుర్యానికి నిదర్శనం

రథం ఎంత దృఢంగా ఉండాలో, అది తిరిగే చక్రం అంతకంటే పటిష్టంగా ఉండాలి. రథ చక్రానికి కేంద్ర బిందువు లాంటి 'తుంబా' తయారీలో సేవకులు అద్భుతమైన ఇంజనీరింగ్ నైపుణ్యాన్ని ప్రదర్శిస్తున్నారు. నందిఘోష, తాళధ్వజ, దేవదలన.. ఇలా మూడు మహా రథాలకు సంబంధించి మొత్తం 42 తుంబాలను సిద్ధం చేస్తున్నారు. ఈ ప్రక్రియలో భాగంగా ఒక్కో తుంబాకు 32 రంధ్రాల (బింధ) చొప్పున, మొత్తం 42 తుంబాలకు కలిపి 1344 రంధ్రాలను మలిచే అపూర్వ ఘట్టం ఆవిష్కృతమవుతోంది. సాంప్రదాయ పనిముట్లతోనే అత్యంత ఖచ్చితత్వంతో ఈ రంధ్రాలను చెక్కడం సేవకుల వంశపారంపర్య ప్రతిభకు నిదర్శనంగా నిలుస్తోంది.

122 మంది సేవకుల అహోరాత్రుల శ్రమ.. శాస్త్రోక్తంగా నిర్మాణ పనులు

శ్రీమందిర నిబంధనల ప్రకారం, ఈ పవిత్ర కార్యంలో 122 మందికి పైగా సేవకులు నిరంతరం శ్రమిస్తున్నారు. వీరిలో 63 మంది మహరాణా సేవకులు, 4 మంది రూపకారు (చిత్రకారు) మహరాణాలు, 9 మంది కమ్మరి సేవకులు, 45 మంది భోయి సేవకులు మరియు ఒకరు సహాయకుడిగా ఉండి సమన్వయంతో పనులు సాగిస్తున్నారు. ఎండలు మండిపోతున్నప్పటికీ, స్వామివారి కైంకర్యం పట్ల ఉన్న అంకితభావంతో సేవకులు తమ పనిలో నిమగ్నమయ్యారు. రంధ్రాల తయారీ పూర్తయిన వెంటనే, 'అరలు' (ఆకులు) అమర్చే ప్రక్రియను ప్రారంభిస్తారు.

కట్టుదిట్టమైన పర్యవేక్షణలో రథాల రూపకల్పన

శ్రీమందిర పరిపాలనా యంత్రాంగం రథ నిర్మాణ పనులను ఎప్పటికప్పుడు క్షుణ్ణంగా పరిశీలిస్తోంది. ప్రతి అంగుళం, ప్రతి చెక్క ముక్క శాస్త్రోక్తమైన కొలతలకు అనుగుణంగా ఉండేలా ప్రధాన విశ్వకర్మలు పర్యవేక్షిస్తున్నారు. భద్రత మరియు పటిష్టత విషయంలో ఎక్కడా రాజీ పడకుండా, పురాతన కాలం నాటి పద్ధతులనే అనుసరిస్తూ ఈ రథాలను తీర్చిదిద్దుతున్నారు. ఇప్పటికే పనుల పురోగతి పట్ల ఉన్నతాధికారులు సంతృప్తి వ్యక్తం చేశారు. రానున్న రోజుల్లో 'అక్ష' (Axle) అమరిక మరియు రథం పైభాగపు నిర్మాణం మొదలుకానున్నాయి.

భక్తిని చాటే బడదండ దృశ్యం

పూరీ రాజవీధి అంతా ఇప్పుడు రథాల నిర్మాణ పనులతో ఆధ్యాత్మిక వాతావరణాన్ని సంతరించుకుంది. భక్తుల కోలాహలం, సుత్తె దెబ్బల శబ్దాల మధ్య జగన్నాథుని రథాలు రూపుదిద్దుకుంటున్నాయి. ఈ ఏడాది రథయాత్రను మరింత వైభవంగా నిర్వహించేందుకు ఒడిశా ప్రభుత్వం, శ్రీమందిర కమిటీ సర్వం సిద్ధం చేస్తున్నాయి. ఈ కీలక దశ పనులు సకాలంలో పూర్తి కావడంతో, రథయాత్ర ఏర్పాట్లు సరైన మార్గంలో సాగుతున్నాయని భక్తులు హర్షం వ్యక్తం చేస్తున్నారు.