Rare Discovery: 200-Year-Old Lithography Printed Ramayana Manuscript Found in Ahmedabad.

న్యూ ఢిల్లీ, ఏప్రియల్ 27 : అహ్మదాబాద్‌లో అరుదైన ఆధ్యాత్మిక సంపద వెలుగులోకి వచ్చింది. సుమారు రెండు శతాబ్దాల కాలం నాటి పురాతన రామాయణ రాతప్రతి (పాండులిపి) లభ్యమవ్వడం ఇప్పుడు దేశవ్యాప్తంగా చర్చనీయాంశమైంది. అయోధ్యలోని అంతర్జాతీయ రామకథా సంగ్రహాలయంలోని రిపోజిటరీ సెంటర్‌కు అహ్మదాబాద్‌ నివాసి మహేష్ పాండ్యా ఈ అరుదైన ప్రతిని అందజేయనున్నారు. కేవలం ఆధ్యాత్మిక కోణంలోనే కాకుండా, సాంకేతిక, చారిత్రక పరిణామ క్రమంలోనూ ఈ రాతప్రతి ఎంతో విశిష్టమైనదిగా నిపుణులు భావిస్తున్నారు.

అయోధ్య ‘పాండులిపి సంరక్షణ యజ్ఞం’లో మరో మైలురాయి

మర్యాద పురుషోత్తముడైన శ్రీరాముడి జీవిత విశేషాలను, రామాయణ గాథలను భవిష్యత్ తరాలకు పదిలంగా అందించాలనే లక్ష్యంతో దేశవ్యాప్తంగా ‘పాండులిపి సంరక్షణ యజ్ఞం’ కొనసాగుతోంది. ఈ మహత్తర కార్యంలో భాగంగా ప్రాచీన ప్రతులను సేకరించి, వాటిని శాస్త్రీయ పద్ధతిలో భద్రపరిచేందుకు అయోధ్యలోని రామకథా సంగ్రహాలయం కృషి చేస్తోంది. ఈ క్రమంలోనే అహ్మదాబాద్‌కు చెందిన మహేష్ పాండ్యా వాట్సాప్ ద్వారా సంగ్రహాలయ డైరెక్టర్ డాక్టర్ సంజీవ్ కుమార్ సింగ్‌ను సంప్రదించారు. తన వద్ద 200 ఏళ్ల నాటి ప్రాచీన రామాయణ ప్రతి ఉందని, దాన్ని మ్యూజియంలో భద్రపరచాలని ఆయన కోరారు.

లితోగ్రఫీ ముద్రణ: అరుదైన సాంకేతికతతో కూడిన రామాయణం

ఈ రాతప్రతిలోని అత్యంత ఆసక్తికరమైన అంశం ఏమిటంటే, ఇది ‘లితోగ్రఫీ’ (శిలా ముద్రణ) పద్ధతిలో ముద్రించబడింది. సాధారణంగా భారతదేశంలో లితోగ్రఫీ విధానం 1856వ సంవత్సరం నాటి నుంచి విస్తృతంగా వాడుకలోకి వచ్చింది. అయితే మహేష్ పాండ్యా దగ్గర ఉన్న ఈ ప్రతి అంతకంటే ముందే, అంటే దాదాపు 200 నుండి 250 ఏళ్ల క్రితమే రూపొందించినట్లు ప్రాథమిక అంచనా. ఈ పుస్తకంలో చౌపాయ్‌లు, దోహాలు మరియు శ్లోకాలు గుజరాతీ, ఆంగ్ల భాషలలో లిఖించబడి ఉండటం దీని ప్రత్యేకతను మరింత పెంచుతోంది. ఒకవేళ ఈ రాతప్రతి యొక్క ప్రాచీనత నిరూపితమైతే, భారతదేశ ముద్రణా రంగ చరిత్రలో ఇదొక కొత్త మలుపు కానుంది.

రిపోజిటరీ సెంటర్ ఏర్పాటు మరియు పరిశోధనలు

ప్రధానమంత్రి సంగ్రహాలయ అధ్యక్షుడు నృపేంద్ర మిశ్రా చొరవతో రామకథా సంగ్రహాలయంలో ప్రత్యేకంగా రిపోజిటరీ సెంటర్‌ను ఏర్పాటు చేశారు. దేశం నలుమూలల నుంచి లభించే అరుదైన రామాయణ ప్రతులను ఇక్కడ సంరక్షిస్తారు. ఇప్పటికే ఇలాంటి ఐదారు ప్రతిపాదనలు మ్యూజియం దృష్టికి వచ్చాయి. కేవలం అహ్మదాబాద్ నుంచే కాకుండా, లక్నోకు చెందిన ఒక వృద్ధుడు కూడా తన వద్ద 150 ఏళ్ల నాటి హస్తలిఖిత ‘రామచరిత మానస్’ ఉందని పేర్కొంటూ దాన్ని అందజేయడానికి ముందుకు వచ్చారు. జంగజీత్ సింగ్‌ అనే మరో వ్యక్తి కూడా 300 ఏళ్ల నాటి ప్రతి గురించి సమాచారం అందించారు.

నిపుణుల నిర్ధారణే తరువాయి

ఏదైనా రాతప్రతిని అధికారికంగా సంగ్రహాలయంలో చేర్చుకునే ముందు దాని ప్రాచీనత, వాడిన కాగితం, సిరా మరియు ముద్రణా శైలిపై నిశితమైన పరీక్షలు నిర్వహిస్తారు. డాక్టర్ సంజీవ్ కుమార్ సింగ్ నేతృత్వంలోని బృందం త్వరలోనే మహేష్ పాండ్యాను సంప్రదించి, ఆ రామాయణ ప్రతిని భౌతికంగా పరిశీలించనుంది. అది నిజంగా 200 ఏళ్ల నాటిదని తేలితే, అయోధ్యలోని మ్యూజియంలో దాన్ని ప్రదర్శనకు ఉంచుతారు. ఈ అరుదైన ప్రతుల సేకరణ ద్వారా రామాయణ సంస్కృతి మరియు ఆ కాలపు కళా నైపుణ్యాలను ప్రపంచానికి చాటిచెప్పే అవకాశం కలుగుతుందని అధికారులు ఆశాభావం వ్యక్తం చేస్తున్నారు.