పర్యావరణ కాలుష్యాన్ని అరికడుతూ, రైతులకు అదనపు ఆదాయం కల్పించే దిశగా ఐఐటీ రూర్కీ శాస్త్రవేత్తలు గోధుమ గడ్డితో పర్యావరణ హితమైన టేబుల్వేర్ను అభివృద్ధి చేశారు. 'మిట్టి సే మిట్టి తక్' పేరుతో చేపట్టిన ఈ ఆవిష్కరణ ప్లాస్టిక్ కాలుష్యాన్ని తగ్గించడమే కాకుండా, పంట వ్యర్థాల దహనాన్ని అరికట్టడంలో కీలక పాత్ర పోషించనుంది. ఈ ప్రాజెక్ట్ వివరాలు, తయారీ విధానం మరియు ప్రయోజనాల గురించి ఇక్కడ పూర్తిగా చదవండి
విజయవాడ , ఏప్రియల్ 25 : పర్యావరణ పరిరక్షణతో పాటు రైతులకు అదనపు ఆదాయం చేకూర్చే దిశగా ఉత్తరాఖండ్లోని ప్రతిష్ఠాత్మక విద్యాసంస్థ ఐఐటీ రూర్కీ శాస్త్రవేత్తలు ఒక వినూత్న ఆవిష్కరణను ప్రపంచానికి పరిచయం చేశారు. సాధారణంగా పంట చేతికి వచ్చాక మిగిలిపోయే గోధుమ గడ్డి (స్ట్రా) వ్యర్థాలను తగులబెట్టడం వల్ల వాతావరణం భారీగా కలుషితమవుతోంది. ఈ సమస్యకు పరిష్కారంగా, ఆ వ్యర్థాలనే ముడిసరుకుగా మార్చి పర్యావరణ హితమైన 'టేబుల్వేర్' (కంచాలు, కప్పులు వంటి పాత్రలు) తయారీ సాంకేతికతను శాస్త్రవేత్తలు అభివృద్ధి చేశారు. 'మట్టి నుంచి మట్టికే' (మిట్టి సే మిట్టి తక్) అనే నినాదంతో రూపుదిద్దుకున్న ఈ ప్రాజెక్ట్, అటు ప్లాస్టిక్ కాలుష్యాన్ని, ఇటు పంట వ్యర్థాల దహనాన్ని అరికట్టడంలో ఒక మైలురాయిగా నిలవనుంది.
వ్యర్థం నుంచి అర్థం: ఐఐటీ రూర్కీ ఇన్నోపాప్ ల్యాబ్ అద్భుతం
ఐఐటీ రూర్కీలోని 'ఇన్నోపాప్' (ఇన్నోవేషన్స్ ఇన్ పేపర్ అండ్ ప్యాకేజింగ్) ల్యాబ్ పరిశోధకులు ఈ అద్భుతమైన సాంకేతికతను అభివృద్ధి చేశారు. డిపార్ట్మెంట్ ఆఫ్ పేపర్ టెక్నాలజీకి చెందిన ప్రొఫెసర్ విభోర్ కె. రస్తోగి నాయకత్వంలో జరిగిన ఈ పరిశోధనలో పీహెచ్డీ స్కాలర్ జాస్మిన్ కౌర్, పోస్ట్ డాక్టోరల్ పరిశోధకుడు డాక్టర్ రాహుల్ రంజన్ కీలక పాత్ర పోషించారు. వీరు గోధుమ గడ్డి వ్యర్థాలను ప్రాసెస్ చేసి, వాటిని బయోడిగ్రేడబుల్ మరియు కంపోస్టబుల్ పాత్రలుగా మార్చారు. ఇవి ఆహార వినియోగానికి పూర్తి సురక్షితమైనవి మాత్రమే కాకుండా, వాడి పారేసిన తర్వాత ప్రకృతిలో సులువుగా కలిసిపోతాయి. ప్లాస్టిక్ పాత్రల స్థానంలో ఇవి ఒక అద్భుతమైన ప్రత్యామ్నాయంగా నిలవనున్నాయి.
పర్యావరణ రక్షణ మరియు రైతులకు ఆర్థిక వెసులుబాటు
భారతదేశంలో ఏటా సుమారు 350 మిలియన్ టన్నుల వ్యవసాయ వ్యర్థాలు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి. వీటిని తగులబెట్టడం వల్ల గాలి నాణ్యత దెబ్బతిని తీవ్ర ఆరోగ్య సమస్యలు తలెత్తుతున్నాయి. ఐఐటీ రూర్కీ శాస్త్రవేత్తల ఈ నూతన ఆవిష్కరణ ద్వారా రైతులు తమ పొలాల్లోని వ్యర్థాలను విక్రయించి అదనపు ఆదాయాన్ని పొందే అవకాశం ఏర్పడింది. ఇది గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థను బలోపేతం చేయడమే కాకుండా, కేంద్ర ప్రభుత్వం చేపట్టిన 'స్వచ్ఛ భారత్', 'ఆత్మనిర్భర్ భారత్' మరియు 'మేక్ ఇన్ ఇండియా' వంటి లక్ష్యాలకు అనుగుణంగా ఉంది. అలాగే ఐక్యరాజ్యసమితి నిర్దేశించిన స్థిరమైన అభివృద్ధి లక్ష్యాల (SDG 12 & 13) సాధనలోనూ ఇది కీలక పాత్ర పోషించనుంది.
అంతర్జాతీయ భాగస్వామ్యంతో మార్కెట్లోకి వినూత్న ఉత్పత్తులు
ఈ పరిశోధన కేవలం ప్రయోగశాలలకే పరిమితం కాకుండా, ప్రజల్లోకి చేరవేసేందుకు ఐఐటీ రూర్కీ పటిష్టమైన వ్యూహాన్ని రూపొందించింది. ఇందులో భాగంగా ఔరంగాబాద్కు చెందిన 'పారాసన్ మెషినరీ ఇండియా ప్రైవేట్ లిమిటెడ్' సంస్థతో ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. అంతేకాకుండా, ఇండో-జర్మన్ సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ సెంటర్ (IGSTC 2+2) ఆర్థిక సహకారంతో ఈ ప్రాజెక్ట్ కొనసాగుతోంది. జర్మనీకి చెందిన డ్రెస్డెన్ యూనివర్సిటీ ఆఫ్ టెక్నాలజీ (TUD) మరియు బయోనాటిక్ జీఎంబీహెచ్ వంటి అంతర్జాతీయ సంస్థల భాగస్వామ్యం ఈ ఆవిష్కరణకు గ్లోబల్ ప్రాముఖ్యతను చేకూర్చింది.
శాస్త్రీయ పరిశోధనలు సామాజిక సమస్యలకు పరిష్కారం చూపినప్పుడే వాటికి నిజమైన అర్థం ఉంటుందని ఐఐటీ రూర్కీ డైరెక్టర్ ప్రొఫెసర్ కమల్ కిషోర్ పంత్ ఆశాభావం వ్యక్తం చేశారు. ప్రకృతిని కాపాడుతూనే ఆర్థిక వృద్ధిని సాధించవచ్చని ఈ 'మిట్టి సే మిట్టి తక్' ప్రాజెక్ట్ నిరూపిస్తోందని ఆయన పేర్కొన్నారు.
