India’s Seafood Exports Hit All-Time High of ₹73,890 Crore in FY 2025-26

ముంబై , జూన్ 1: ప్రపంచ ఆర్థిక మందగమనం, అంతర్జాతీయ మార్కెట్లలో ప్రతికూల పరిస్థితులు ఎదురైనప్పటికీ, భారతీయ సముద్ర ఆహార (సీఫుడ్) ఎగుమతులు సరికొత్త రికార్డులను సృష్టించాయి. గత ఆర్థిక సంవత్సరం (2025–26) లో దేశం ముందెన్నడూ లేని విధంగా అత్యధిక స్థాయిలో ఎగుమతులను నమోదు చేసింది. ఈ కాలంలో మొత్తం 19,72,018 మెట్రిక్ టన్నుల సముద్ర ఉత్పత్తులను విదేశాలకు తరలించడం ద్వారా రూ.73,890.46 కోట్ల (8.46 బిలియన్ అమెరికన్ డాలర్లు) ఆదాయాన్ని భారత్ ఆర్జించింది. పరిమాణంలోనూ, విలువలోనూ ఈ స్థాయి వృద్ధిని సాధించడం దేశీయ సీఫుడ్ రంగ చరిత్రలోనే ఇదే తొలిసారి అని సముద్ర ఉత్పత్తుల ఎగుమతుల అభివృద్ధి సంస్థ (ఎంపెడా - MPEDA) చైర్మన్ పి. జవహర్ వెల్లడించారు. గ్లోబల్ మార్కెట్‌లో నెలకొన్న సవాళ్లను అధిగమిస్తూ భారతీయ ఉత్పత్తులు ప్రపంచవ్యాప్తంగా తమ ముద్రను బలపరుచుకున్నాయని ఆయన పేర్కొన్నారు.

విదేశీ మార్కెట్లలో కాక రేపుతున్న భారతీయ రొయ్యల ఎగుమతులు (Frozen Shrimp Exports)

భారత సీఫుడ్ ఎగుమతులకు ఎప్పటికప్పుడు ప్రధాన చోదక శక్తిగా నిలిచే ఘనీభవించిన రొయ్యలు (ఫ్రోజన్ ష్రింప్) ఈ ఏడాది కూడా తన హవాను కొనసాగించాయి. మొత్తం దేశీయ సీఫుడ్ ఎగుమతుల ద్వారా లభించిన విదేశీ మారక ద్రవ్యంలో సింహభాగం రొయ్యల ద్వారానే లభించడం విశేషం. గడచిన ఆర్థిక సంవత్సరంలో రూ.49,037.93 కోట్ల (5,624.48 మిలియన్ డాలర్లు) విలువైన 7,92,647 మెట్రిక్ టన్నుల రొయ్యలను భారత్ ఎగుమతి చేసింది. ఇది మొత్తం ఎగుమతి పరిమాణంలో 40.19 శాతంగా ఉండగా, డాలర్ల రూపంలో వచ్చిన ఆదాయంలో ఏకంగా 66.52 శాతాన్ని ఆక్రమించింది. రూపాయల విలువలో 13.16 శాతం, డాలర్ల పరంగా 8.64 శాతం వృద్ధిని నమోదు చేస్తూ 'లిటోపెనియస్ వన్నామీ', 'బ్లాక్ టైగర్' రకాల రొయ్యలు అంతర్జాతీయ మార్కెట్లను అమితంగా ఆకట్టుకున్నాయి.

అమెరికా మార్కెట్ మందగించినప్పటికీ 2,56,128 మెట్రిక్ టన్నులతో భారత్ కు అతిపెద్ద కొనుగోలుదారుగా నిలిచింది. దీని తరువాత చైనా (1,69,505 మెట్రిక్ టన్నులు), యూరోపియన్ యూనియన్ (1,35,599 మెట్రిక్ టన్నులు), ఆగ్నేయాసియా దేశాలు (83,810 మెట్రిక్ టన్నులు), జపాన్ (40,776 మెట్రిక్ టన్నులు), పశ్చిమాసియా (మిడిల్ ఈస్ట్) దేశాలు (30,478 మెట్రిక్ టన్నులు) భారతీయ రొయ్యలను పెద్ద మొత్తంలో దిగుమతి చేసుకున్నాయి.

దూసుకెళ్తున్న ఎండుచేపల వ్యాపారం; ఊపందుకున్న ఫిష్ అండ్ స్క్విడ్ మార్కెట్ (Frozen Fish and Dried Seafood)

ఈ రికార్డు స్థాయి ప్రస్థానంలో రొయ్యల తర్వాత ఘనీభవించిన చేపలు (ఫ్రోజన్ ఫిష్) రెండో అతిపెద్ద ఎగుమతి ఉత్పత్తిగా నిలిచాయి. వీటి ద్వారా దేశానికి రూ.5,658.37 కోట్ల (643.70 మిలియన్ డాలర్లు) రాబడి సమకూరింది. అయితే, ఈసారి ఎగుమతుల జాబితాలో అత్యంత ఆశ్చర్యకరమైన, సానుకూల వృద్ధిని కనబరిచింది మాత్రం ఎండిన సముద్ర ఉత్పత్తులే (డ్రైడ్ సీఫుడ్). ఈ విభాగం మూడో స్థానాన్ని కైవసం చేసుకోవడమే కాకుండా, రూపాయల విలువ పరంగా ఏకంగా 78.05 శాతం వృద్ధి రేటును నమోదు చేసి వాణిజ్య వర్గాలను విస్మయానికి గురిచేసింది. దీని ద్వారా రూ.5,079.09 కోట్ల (577.44 మిలియన్ డాలర్లు) ఆదాయం లభించింది.

మరోవైపు, 1,02,060 మెట్రిక్ టన్నుల ఫ్రోజన్ స్క్విడ్ (Squid) ఎగుమతుల ద్వారా రూ.4,493.80 కోట్లు (513.84 మిలియన్ డాలర్లు) రాగా, కట్ల్‌ఫిష్ (Cuttlefish) వ్యాపారం కూడా పరిమాణంలో 13.32 శాతం, డాలర్ విలువలో 16.25 శాతం ప్రగతిని సాధించింది. దీని ద్వారా 67,157 మెట్రిక్ టన్నుల ఎగుమతులతో 331.96 మిలియన్ డాలర్ల ఆదాయం సమకూరింది. ఇవే కాకుండా, తాజా చల్లబరిచిన ఉత్పత్తులు (Chilled products) రూ.622.31 కోట్లు ఆర్జించగా, సజీవ సముద్ర జీవుల (Live products) ఎగుమతులు డాలర్ల పరంగా 11.46 శాతం వృద్ధి చెంది 62.43 మిలియన్ డాలర్లకు చేరుకున్నాయి.

గ్లోబల్ మార్కెట్ రేసు: పరిమాణంలో చైనా టాప్.. విలువలో అమెరికా నంబర్ వన్ (Global Markets for Indian Seafood)

అంతర్జాతీయ వినియోగదారుల సరళిని పరిశీలిస్తే, విలువ పరంగా భారత్‌కు అమెరికానే ఇప్పటికీ అతిపెద్ద మార్కెట్‌గా నిలిచింది. యూఎస్ మార్కెట్‌కు భారత్ నుండి మొత్తం రూ.20,263.27 కోట్ల (2,328.74 మిలియన్ డాలర్లు) విలువైన 2,79,193 మెట్రిక్ టన్నుల ఉత్పత్తులు తరలివెళ్లాయి. అయితే, అమెరికాకు జరిగిన మొత్తం ఎగుమతుల్లో స్వల్ప క్షీణత (రూపాయల విలువలో 10.82%, డాలర్లలో 14.22%, పరిమాణంలో 19.51%) కనిపించినప్పటికీ, అక్కడికి వెళ్లిన మొత్తం ఎగుమతుల్లో 93.55 శాతం వాటా కేవలం రొయ్యలదే కావడం విశేషం.

ఇక పరిమాణం (క్వాంటిటీ) విషయానికి వస్తే, చైనా అగ్రస్థానాన్ని ఆక్రమించింది. గత ఆర్థిక సంవత్సరంలో చైనా రికార్డు స్థాయిలో 4,90,369 మెట్రిక్ టన్నుల భారతీయ సముద్ర ఆహారాన్ని దిగుమతి చేసుకుంది, దీని విలువ 1,611.32 మిలియన్ డాలర్లుగా ఉంది. ఈ జాబితాలో 2,97,518 మెట్రిక్ టన్నుల దిగుమతులతో (1,592.09 మిలియన్ డాలర్లు) యూరోపియన్ యూనియన్ (EU) మూడో స్థానంలో నిలవగా, 4,51,756 మెట్రిక్ టన్నులతో (1,348.97 మిలియన్ డాలర్లు) ఆగ్నేయాసియా నాలుగో స్థానాన్ని సొంతం చేసుకుంది. జపాన్ 1,05,228 మెట్రిక్ టన్నులతో (452.91 మిలియన్ డాలర్లు) ఐదో స్థానంలో, మిడిల్ ఈస్ట్ దేశాలు 76,743 మెట్రిక్ టన్నులతో (283 మిలియన్ డాలర్లు) ఆరో స్థానంలో నిలిచాయి.

ఎగుమతులకు వేదికలైన కీలక రేవులు: ముందంజలో విశాఖపట్నం పోర్టు (Top Indian Ports for Seafood Cargo)

దేశం నలుమూలల నుండి సముద్ర ఉత్పత్తులను అంతర్జాతీయ మార్కెట్లకు చేరవేయడంలో మూడు ప్రధాన ఓడరేవులు కీలక పాత్ర పోషించాయి. 2025–26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో అత్యధికంగా సీఫుడ్ కార్గోను హ్యాండిల్ చేసిన పోర్టులలో ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు చెందిన విశాఖపట్నం (వైజాగ్) పోర్టు అగ్రస్థానంలో నిలిచింది. ఆ తర్వాతి స్థానాల్లో ముంబైకి చెందిన జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ పోర్ట్ ట్రస్ట్ (JNPT), కేరళకు చెందిన కొచ్చి పోర్టులు నిలిచాయి. దేశీయ ఆక్వాకల్చర్ రంగంలో ఏపీ ప్రాధాన్యతను, పశ్చిమ, దక్షిణ తీరాల ఎగుమతి సామర్థ్యాన్ని ఈ రేవుల పనితీరు ప్రతిబింబిస్తోంది. అంతర్జాతీయంగా నెలకొన్న ఆర్థిక సవాళ్లు, సరఫరా గొలుసు (సప్లై చైన్) లోని అడ్డంకులను సమర్థంగా ఎదుర్కొని సాధించిన ఈ రికార్డు స్థాయి వృద్ధి భారతీయ ఆక్వా రంగానికి, కోస్తా తీర రైతులకు పెద్ద ఊరటనిచ్చే అంశం.

Keywords: India seafood exports FY 2025-26, India frozen shrimp exports, MPEDA seafood record, India seafood markets US China, Indian marine products export value.