ఢిల్లీ , ఏప్రియల్ 13: అంతర్జాతీయ వేదికపై దౌత్య సంబంధాలు సాధారణంగా పరస్పర గౌరవం, వాణిజ్య ఒప్పందాలు మరియు వ్యూహాత్మక ప్రయోజనాల ప్రాతిపదికన సాగుతుంటాయి. కానీ, ఉగాండా దేశపు ప్రస్తుత సైన్యాధ్యక్షుడు జనరల్ ముహూజీ కైనెరుగాబా చేస్తున్న ప్రకటనలు మాత్రం ప్రపంచ దేశాలను విస్మయానికి గురిచేస్తున్నాయి. ఇప్పటికే తన వివాదాస్పద వ్యాఖ్యలతో సోషల్ మీడియాలో నిత్యం వార్తల్లో నిలిచే కైనెరుగాబా, తాజాగా తుర్కియే (టర్కీ) దేశం ముందు ఉంచిన డిమాండ్లు దౌత్య వర్గాల్లో చర్చనీయాంశంగా మారాయి. తనకు ఒక బిలియన్ డాలర్ల ధనంతో పాటు, ఆ దేశంలోనే అత్యంత అందమైన యువతిని ఇచ్చి వివాహం చేయాలంటూ ఆయన పెట్టిన షరతులు ఇప్పుడు ఉగాండా-తుర్కియే సంబంధాల మధ్య చిచ్చు పెడుతున్నాయి.

భద్రత మాది.. లాభాలు మీవా?

సోమాలియాలో తిష్టవేసిన అల్-ఖైదా అనుబంధ ఉగ్రవాద సంస్థ 'అల్-షబాబ్'ను ఏరివేసేందుకు ఉగాండా సైన్యం గత రెండు దశాబ్దాలుగా తీవ్రంగా శ్రమిస్తోంది. ఆఫ్రికన్ యూనియన్ మిషన్ లో భాగంగా వేల సంఖ్యలో ఉగాండా సైనికులు అక్కడ ప్రాణాలకు తెగించి పోరాడుతున్నారు. అయితే, ఈ భద్రతా వలయాన్ని అడ్డుపెట్టుకుని తుర్కియే సోమాలియాలో భారీగా పెట్టుబడులు పెట్టిందని, పోర్టులు, విమానాశ్రయాలు మరియు రోడ్ల నిర్మాణాల ద్వారా కోట్లాది రూపాయల లాభాలను ఆర్జిస్తోందని కైనెరుగాబా ఆరోపిస్తున్నారు. "మేము రక్తం చిందించి రక్షణ కల్పిస్తుంటే, తుర్కియే మాత్రం అక్కడ వ్యాపారం చేసుకుంటూ గల్లా పెట్టెలు నింపుకుంటోంది" అన్నది ఆయన ప్రధాన వాదన. ఈ క్రమంలోనే 'సెక్యూరిటీ షేర్' (భద్రతా వాటా) కింద తమకు 1 బిలియన్ డాలర్లు అంటే సుమారు రూ. 9,300 కోట్లు చెల్లించాలని ఆయన డిమాండ్ చేశారు.

వివాదానికి ఆజ్యం పోసిన 'అందమైన అమ్మాయి' డిమాండ్

ఆర్థిక పరమైన డిమాండ్లు ఒక ఎత్తైతే, కైనెరుగాబా చేసిన వ్యక్తిగత డిమాండ్ మరీ విడ్డూరంగా ఉంది. తుర్కియేలోని అత్యంత అందమైన అమ్మాయిని తనకు భార్యగా పంపాలని ఆయన బహిరంగంగా కోరారు. ఈ మేరకు ఆయన తన సామాజిక మాధ్యమ ఖాతాలో చేసిన పోస్టులు ఇప్పుడు వైరల్ అవుతున్నాయి. కేవలం అభ్యర్థనతో ఆగకుండా, 30 రోజుల్లోగా తన రెండు డిమాండ్లను నెరవేర్చకపోతే తీవ్ర పరిణామాలు ఉంటాయని ఆయన హెచ్చరించారు. గడువు ముగిసిన వెంటనే ఉగాండాలోని తుర్కియే రాయబార కార్యాలయాన్ని మూసివేస్తామని, అలాగే ఉగాండా గగనతలం నుంచి తుర్కియే విమానాల రాకపోకలను పూర్తిగా నిషేధిస్తామని హెల్మెట్ ఎత్తి మరీ సవాల్ విసిరారు. ఇది కేవలం హెచ్చరిక మాత్రమే కాదు, దౌత్య సంబంధాల తెగతెంపులకు సంకేతమని ఆయన స్పష్టం చేశారు.

వారసత్వ రాజకీయం.. వివాదాస్పద గతం

జనరల్ ముహూజీ కైనెరుగాబా ఎవరో కాదు, ఉగాండాను దశాబ్దాలుగా పాలిస్తున్న అధ్యక్షుడు యోవేరీ ముసెవేనీ కుమారుడు. తండ్రి తర్వాత దేశ పగ్గాలు చేపట్టబోయే వారసుడిగా ఆయనకు గుర్తింపు ఉంది. అయితే, తన అధికారాన్ని , సోషల్ మీడియా వేదికను ఉపయోగించుకుని ఇలాంటి వింతైన డిమాండ్లు చేయడం ఆయనకు ఇదేం మొదటిసారి కాదు. గతంలో 2022లో ఇటలీ ప్రధాని జార్జియా మెలోనిని వివాహం చేసుకుంటానని, అందుకు ప్రతిఫలంగా ఆమె దేశానికి 100 'అంకోలే' జాతి ఆవులను బహుమతిగా ఇస్తానని ప్రకటించి అంతర్జాతీయ స్థాయిలో నవ్వులపాలయ్యారు. ఆ సమయంలో పరిస్థితి విషమించడంతో అధ్యక్షుడు ముసెవేనీ స్వయంగా రంగంలోకి దిగి ఇటలీకి క్షమాపణలు చెప్పాల్సి వచ్చింది. అంతేకాకుండా, పొరుగు దేశమైన కెన్యాపై దాడి చేసి రెండు వారాల్లో నైరోబీని ఆక్రమిస్తానన్న వ్యాఖ్యలు కూడా అప్పట్లో పెద్ద దుమారాన్నే రేపాయి.

సందిగ్ధంలో దౌత్య వర్గాలు

ప్రస్తుతానికి కైనెరుగాబా చేసిన వ్యాఖ్యలపై తుర్కియే ప్రభుత్వం అధికారికంగా స్పందించలేదు. కానీ, ఒక దేశ సైన్యాధ్యక్షుడు, పైగా అధ్యక్షుడి కుమారుడు ఇలాంటి బాధ్యతారాహిత్యమైన ప్రకటనలు చేయడం వల్ల రెండు దేశాల మధ్య దశాబ్దాల కాలంగా ఉన్న వాణిజ్య, రక్షణ సంబంధాలు దెబ్బతినే అవకాశం ఉందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. సోమాలియా అభివృద్ధిలో కీలక పాత్ర పోషిస్తున్న తుర్కియేను ఇలా బెదిరించడం వల్ల ప్రాంతీయ భద్రత కూడా ప్రమాదంలో పడే అవకాశం ఉంది. ఒకవైపు ఇజ్రాయెల్ రక్షణ కోసం లక్ష మంది సైనికులను పంపడానికి సిద్ధమని చెబుతూనే, మరోవైపు ఇలాంటి వివాదాలను కొనితెచ్చుకోవడం కైనెరుగాబా యొక్క అస్థిరమైన దౌత్య నీతికి నిదర్శనంగా కనిపిస్తోంది. మరి 30 రోజుల గడువు తర్వాత ఈ వ్యవహారం ఏ మలుపు తిరుగుతుందో వేచి చూడాలి.